
Kimyasalsız termal tahtakurusu çözümü
Türkiye'de Tahtakurusu, Kimyasal İlaçlama ve Yasa
Türkiye, tahtakurusuna karşı yanlış ve kimyasal yöntemlerle mücadelenin ne kadar ağır sonuçlar doğurabileceğini acı biçimde gördü. Bu yazıda yaşanan olayları, Türk kanunlarının ilaçlama için zorunlu kıldığı kuralları ve doğru, güvenli yöntemi anlatıyoruz.
Yaşanan acı olay: Böcek ailesi
Kasım 2025'te Almanya'dan İstanbul'a tatile gelen dört kişilik bir aile, Fatih'te konakladıkları otelde yaşamını yitirdi. Anne Çiğdem Böcek, baba Servet Böcek ve iki küçük çocukları, önce bulantı şikayetiyle hastaneye gitti, gıda zehirlenmesi denilip taburcu edildi.
Adli Tıp Kurumu raporuna göre ölüm nedeni gıda değil, otelde tahtakurusuna karşı kullanılan kimyasala bağlı zehirlenmeydi. Kullanılan madde alüminyum fosfit içeren bir tarım ilacıydı; çözündüğünde kokusuz fosfin gazı açığa çıkarır ve duvar çatlaklarından komşu odalara sızabilir.
Olayda neyin yanlış gittiği
İddianameye yansıyan tabloya göre temel kusurlar şunlardı:
- Tahtakurusu için, kapalı insan alanında kullanımı yasak olan bir tarım ilacı kullanıldı.
- Uygulamayı yapan kişinin izinli bir işyerinde çalışmadığı ve işlemi izinsiz yaptığı belirtildi.
- İşlem sırasında otel tahliye edilmedi; acil durum personeli ve antidot bulundurulmadı.
- Aynı otelde kalan iki turist de zehirlenme şikayetiyle hastaneye kaldırıldı.
Dava, İstanbul 30. Ağır Ceza Mahkemesi'nde taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olma suçundan görülmektedir. Yargılama süreci devam etmektedir.
Kanunun istedikleri: Türk mevzuatı
Türkiye'de halk sağlığı alanında ilaçlama, Sağlık Bakanlığının Biyosidal Ürünlerin Kullanım Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliği ile düzenlenir. Bu kapsamda halk sağlığı alanı açıkça ev, otel, okul ve hastaneyi içerir. Yani bir otelin ilaçlanması doğrudan bu kuralların kapsamındadır.
| Zorunluluk | Açıklama |
|---|---|
| İzin belgesi | Firma, İl Sağlık Müdürlüğünden uygulama izin belgesi almak zorundadır |
| Mesul müdür | Uygun lisanslı ve Bakanlık sertifikalı bir mesul müdür bulunmalıdır |
| Sertifikalı uygulayıcı | Uygulamayı yapan kişi eğitim alıp sertifikalandırılmış olmalıdır |
| Ruhsatlı ürün | Sadece Bakanlık ruhsatlı biyosidal ürün kullanılır; tarım ilacı yasaktır |
| İşlem formu | Her uygulama için, yapılan yere bırakılan resmî form düzenlenir |
| İlkyardım ve antidot | Her ekipte zehirlenmeler için antidotlu ilkyardım çantası bulunur |
| Yöntem sınırı | Halk sağlığı ilaçlamasında sıcak sisleme ve hava aracıyla uygulama yapılamaz |
Alüminyum fosfit bir tarım ilacıdır ve yalnızca ruhsatlı fumigasyon operatörlerince kullanılabilir. İzinsiz faaliyet gösterenlerin işyeri kapatılır, idari para cezası uygulanır ve sorumlular hakkında yasal işlem yapılır.
Sorunun boyutu: bu tek olay değil
Tahtakurusu sorunu ve buna bağlı riskler Türkiye genelinde büyümektedir. Uzmanlar ve tüketici şikayetleri aynı tabloyu gösterir:
Akdeniz Üniversitesinden Prof. Dr. Hüseyin Çetin, son iki yılda otellerde, hastanelerde ve toplu taşımada tahtakurusu şikayetlerinde belirgin artış olduğunu, beş yıldızlı otellerde bile böceğe rastlandığını belirtir. Kimyasalla ilaçlanan odalar çoğu zaman birkaç hafta içinde yeniden bulaşmaktadır.
Sektör temsilcileri, otellerin hızlı sonuç için tarım ilacına yönelmesinin zehirlenmelere yol açtığını ve en büyük hatanın işlem öncesi tahliye yapılmaması olduğunu vurgular. Şikayet platformlarında ise çocuklu ailelerin otelde tahtakurusu yaşadığı çok sayıda kayıt bulunur.
Güvenli ve yasal yol: kimyasalsız ısı
Bu olayların ortak noktası nettir: hepsi insanların bulunduğu ortamda kullanılan kimyasaldan, gazdan ve kalıntıdan kaynaklanır. Kimyasalsız termal ısıl işlemde ise zehirli madde, gaz ya da kalıntı yoktur. Bu trajediye yol açan risk, ısı yönteminde hiç oluşmaz.
Isı fizikseldir; geride kalıntı bırakmaz ve çocuk, yaşlı, astım hastası misafir için güvenlidir. Yöntem için tahtakurusu ısıl işlem, kimyasalın zararları için kimyasal ilaçların zararları sayfasına bakın.
Sık sorulan sorular
Otelde tahtakurusu için tarım ilacı kullanılabilir mi?
Hayır. İnsanların bulunduğu kapalı alanlarda tarım ilacı kullanmak yasaktır. Halk sağlığı alanında yalnızca Sağlık Bakanlığı ruhsatlı biyosidal ürünler, sertifikalı kişilerce uygulanabilir.
İlaçlamayı kim yapabilir?
İlaçlama, İl Sağlık Müdürlüğünden izin belgesi almış bir firma tarafından, sertifikalı mesul müdür ve uygulayıcı ile yapılır. Belgesiz ve izinsiz kişilere uygulama yaptırmak ağır risk taşır.
Isıl işlem neden daha güvenli?
Çünkü ısı fizikseldir; zehirli gaz açığa çıkarmaz ve geride solunabilen kalıntı bırakmaz. Bu nedenle bebek, yaşlı ve solunum hastası misafirlerin bulunduğu alanlara uygundur.
Tel / WhatsApp: 0536 218 32 43 · info@nehirtermalhijyen.com · nehirtermalhijyen.com